Interpretimi dhe paraqitja e të dhënave
124 ushtrime · Faqet 86–121
Zgjidh një ushtrim për të parë kërkesën.
5. Drejtëza e përafrimit më të mirë
Ushtrimi 8Tabela më poshtë tregon gjatësinë dhe numrin e këmbës së një grupi nxënësish. a) Vizato një re pikash me këto të dhëna. b) Vizato një drejtëz të përafrimit më të mirë dhe përdore atë për të vlerësuar…Faqja 100- Ushtrimi 9Një inxhinier në industrinë kimike ngroh një gaz në një enë të mbyllur dhe mat temperaturën (në gradë kelvin, ^(∘)K) dhe presionin (në atmosferë, atm). Vizato një re pikash për të dhënat e tabelës dh…Faqja 100
- Ushtrimi 10Dario dhe Mario po bëjnë të njëjtin eksperiment në një mësim të shkencave të natyrës. Rezultatet e tyre janë treguar në dy retë e pikave që vijojnë. a) Përdor drejtëzat e përafrimit me të mira që jan…Faqja 100
- Ushtrimi 11Reja e pikave tregon largësinë, d, të dhjetë apartamenteve nga qendra e një qyteti dhe qiranë mujore, M, për secilin. Largësia nga qendra e qytetit dhe qiraja a) Trego llojin e lidhjes. b) Apartament…Faqja 101
- Ushtrimi 12Tabela tregon moshën, x, dhe masën, y, të një grupi prej 11 djemsh. a) Vizato një re pikash për këto të dhëna. b) Përdor një drejtëz të përafrimit më të mirë për të vlerësuar masën: i. e një 15-vjeça…Faqja 101
- Ushtrimi 13Shumë ushtrime në këtë mësim kërkojnë që të bëhen vlerësime. Shkruaj me fjalët e tua një përkufizim të fjalës “vlerësim”.Faqja 101
6. Përpuno njohuritë
Ushtrimi 1Tabela tregon pikët e shtatë nxënësve në dy provime matematike. Informacioni është treguar në një re pikash së bashku me drejtëzën e përafrimit më të mirë. a) Gjej nëse ky grafik tregon se ka një kor…Faqja 102- Ushtrimi 2Joani regjistroi këto gjatësi gjatë një eksperimenti fizik: 3,4 cm; 5,8 cm; 2,9 cm; 4,8 cm; 4,6 cm; 5,8 cm. a) Cila nga këto vlera është një vlerë e veçuar? b) Shpjego, përse është e këshillueshme që…Faqja 102
- Ushtrimi 3Në një eksperiment shkencor një top hidhet në tokë pesë herë dhe shihet lidhja midis lartësisë së hedhjes dhe lartësisë së kërcimit pas hedhjes. a) Kopjo në fletore dhe plotëso renë e pikave. b) Kopj…Faqja 103
- Ushtrimi 4Grafiku i vargut kohor tregon numrin e akulloreve të shitura në dyqanin e një qyteti. a) Përshkruaj se si janë luhatur shitjet në vitin 2018. Përdor këto fjalë në përshkrimin tënd: rritet, zvogëlohet…Faqja 103
- Ushtrimi 5Çdo pikë në grafikun e resë së pikave tregon masën e një kutie me pleh dhe çmimin e saj. a) Cilat janë dy kutitë që kanë të njëjtin çmim? b) Cila nga kutitë B dhe D e ka raportin masë/çmim më të mirë…Faqja 103
- Ushtrimi 6Midis ndryshoreve x dhe y, korrelacioni është pozitiv, midis y dhe z, korrelacioni është negativ dhe midis z dhe v është negativ. Trego se ç'lloj korrelacioni pret midis: a) x dhe z b) y dhe v c) x d…Faqja 104
- Ushtrimi 7Dy duzina me bimë domatesh mbillen në një serrë dhe pastaj mbahet shënim pesha gjithsej e frutave të prodhuara nga secila prej bimëve. E njëjta sasi bimësh është mbjellë jashtë, jo në një serrë. Info…Faqja 104
- Ushtrimi 8Suzana kreu një eksperiment për të parë se sa kohë, në minuta, duhet që 1 cm kub akull të shkrijë në temperatura të ndryshme. Disa informacione për rezultatet e saj tregohen në renë e pikave. Tabela…Faqja 104
7. Mesataret dhe amplituda
Ushtrimi 1a) Cili numër është midis 11 dhe 20? b) Cila është vlera e mesit në intervalin 20 ≤ x < 40 ?Faqja 106- Ushtrimi 2Tabela tregon pikët kur është hedhur një zar. a) Sa herë është hedhur zari gjithsej? b) Cilat janë pikët modale?Faqja 106
- Ushtrimi 3Jetmiri ka 4 etiketa. Në secilën etiketë ka të shënuar një numër. Mesatarja aritmetike e 4 numrave të Jetmirit është 12. Gjej numrin në etiketën e katërt.Faqja 106
- Ushtrimi 4Në një klasë ka 14 djem dhe 11 vajza. Klasa zhvillon një test. Nota mesatare për të gjithë djemtë është 9. Nota mesatare për të gjitha vajzat është 6. Gjej notën mesatare për të gjithë nxënësit e kla…Faqja 107
- Ushtrimi 5Pagat mujore të stafit që punon me kohë të pjesshme në një pastiçeri janë 12 000 lekë, 12 000 lekë, 15 000 lekë, 18 000 lekë, 40 000 lekë. a) Gjej mesataren (aritmetike), mesoren dhe modën e pagave t…Faqja 107
- Ushtrimi 6Numrat e këpucëve të shitura në një dyqan gjatë një mëngjesi janë: 5; 5,5; 5,5; 6; 7; 7; 7; 7; 8,5; 9; 9; 10; 11; 11,5; 12; 13. a) Gjej mesataren, mesoren dhe modën e këtyre numrave. b) Menaxheri i d…Faqja 107
- Ushtrimi 7Gjej se cila nga vlerat mesatare, mesore apo modë është më e përshtatshme të përdoret për këto grupe të dhënash. Shpjego arsyet e përgjigjes sate. a) Koha që u duhet pesë personave të realizojnë një…Faqja 107
- Ushtrimi 8Në tabelë janë treguar shpenzimet për ngrohjen e një dyqani gjatë muajve të dimrit. a) Gjej mesataren, mesoren dhe modën e shpenzimeve. b) Dyqani duhet të raportojë shpenzimet e ngrohjes dhe shpenzim…Faqja 107
- Ushtrimi 9Shkruaj disa fjali se cili është dallimi midis mesatares, mesores dhe modës. Jep nga një shembull për të treguar se cila nga vlerat mesatare është më e përshtatshme për t'u përdorur.Faqja 107
- Ushtrimi 10Gjej vlerat e veçuara në këto bashkësi të dhënash dhe amplitudën e secilës. a) Masa në kilogramë (pesha) e gjashtë anëtarëve të një ekipi ngritësish peshash: 7 kg, 76 kg, 82 kg, 89 kg, 96 kg, 101 kg.…Faqja 107
- Ushtrimi 11Gjej vlerat e veçuara të bashkësive të të dhënave. Njehso vlerën e amplitudës në dy raste: kur vlera (ose vlerat) e veçuar është përjashtuar dhe kur nuk është përjashtuar nga njehsimet e tua. Cilin n…Faqja 107
- Ushtrimi 12Tabela tregon denduritë e grupuara të kohëzgjatjes së thirrjeve telefonike të Ketit gjatë muajit të fundit. a) Kopjo në fletore dhe plotëso tabelën për të vlerësuar kohëzgjatjen mesatare për një thir…Faqja 108
- Ushtrimi 13Në tabelë është treguar koha që u duhet nxënësve për të kryer detyrat e shtëpisë. a) Sa nxënës duan më pak se 10 minuta që t'i kryejnë detyrat e shtëpisë? b) Sa nxënës githsej duan më pak se 20 minut…Faqja 108
- Ushtrimi 14Tabela tregon distancat e hedhjes së dy atletëve të kërcimit së gjati gjatë seancave stërvitore për një garë kombëtare. a) Sa kercime ka berë Beni gjate stervitjes? b) Në cilën klasë interval është m…Faqja 109
- Ushtrimi 15Grimcat janë pjesëza shumë të vogla. Për shembull, pluhuri dhe bloza përbëhen nga grimca. Kufijtë ligjorë për sasinë vjetore mesatare janë: - 40 mg në çdo metër kub ajër për grimcat e mëdha; - 25 mg…Faqja 109
- Ushtrimi 16Një kompani trenash monitoron çdo ditë vonesat e trenave në momentet e pikut në trafik. Rezultatet e muajit të kaluar janë treguar në grafikun e shumëkëndëshit të dendurive. a) Sa trena kanë qenë më…Faqja 109
8. Grafikët statistikorë 2
Ushtrimi 1Në një shkollë me 1 200 nxënës ka 670 djem. Sa janë vajza?Faqja 110- Ushtrimi 2Tabela tregon pijet që zgjedhin 40 persona. a) Vizato një grafik rrethor për këto të dhëna. b) Vizato një grafik me shtylla për të dhënat.Faqja 110
- Ushtrimi 3Një grup prej 180 nxënësish u pyetën nëse i kishin bërë detyrat e shtëpisë mbrëmjen e kaluar. Tabela tregon disa informacione nga përgjigjet e nxënësve. Kopjo tabelën në fletore dhe plotësoje.Faqja 110
- Ushtrimi 4Një eksperiment klinik kërkon të krahasojë efektin e dy mjekimeve për trajtimin e rrufës. Njëqind pacientëve që vuajnë nga rrufa iu dha ose mjekimi A ose mjekimi B. Pas një jave, pacientëve iu kërkua…Faqja 110
- Ushtrimi 5Nxënësve të një shkolle iu kërkua nëse duhej të kishte më shumë dollapë për vendosjen e sendeve personale. Në klasat e 10-ta, 110 nga 180 nxënës ishin për më shumë dollapë. Në klasat e 11-ta, 100 nxë…Faqja 110
- Ushtrimi 6Grafiku me shtylla tregon informacionin e përgjigjeve të një qyteti për pyetjen: "A kemi nevojë për një stadium të ri?" Qeveria thotë se grafiku tregon qartë se njerëzit e mbështesin planin e saj për…Faqja 111
- Ushtrimi 7Një prodhues, P, i ushqimit të drithërave me shije lajthie thotë se prodhimet e tij kanë më shumë fibra se tre rivalët e tij A, B dhe C, dhe përdor këtë grafik me shtylla për të mbështetur këtë pohim…Faqja 111
- Ushtrimi 8Grafiku me vija në figurë tregon çmimin e aksioneve të një kompanie TIK në bursë në fillim të çdo muaji. a) Gjej çmimin më 1 maj. b) Amelia bleu 250 aksione më 1 shkurt. Ajo i shiti ato më 1 tetor. S…Faqja 111
- Ushtrimi 9Një dyqan shet katër lloje patatinash: me kripë dhe piper (KP), me djathë dhe spec (DS), me kripë dhe erëza (KE) dhe me rigon dhe djathë (RD). Në një ditë, dyqani realizon këto shitje te djemtë dhe v…Faqja 111
- Ushtrimi 10Një mësues regjistron pikët e marra nga djemtë dhe vajzat në një test. Djemtë: 23, 7, 10, 34, 10, 5, 3, 39, 31, 6, 7, 15, 21. Vajzat: 1, 15, 25, 39, 17, 24, 11, 28, 6, 39, 20, 16. a) Përmend një nga…Faqja 112
- Ushtrimi 11Një studiues kërkon të krahasojë kohët e pritjes në disa shërbime të urgjencës dhe në disa spitale. Tabela tregon kohën e pritjes në një nga spitalet gjatë mëngjesit. Në listën e diagrameve statistik…Faqja 112
9. Përpuno njohuritë
Ushtrimi 1Gjej vlerat e veçuara dhe amplitudat për secilën nga këto bashkësi të dhënash, duke përfshirë vlerat e veçuara. a) Çmimi i një TV: 450 lekë, 450 lekë, 640 lekë, 690 lekë, 4800 lekë. b) Lartësia e bim…Faqja 112- Ushtrimi 2Për tabelën e dendurive të grupuara që tregohet: a) vlerëso mesataren; b) gjej grupin që ka mesoren; c) vlerëso amplitudën; d) gjej klasën modale.Faqja 112
- Ushtrimi 3Një grup prej 20 fëmijësh u pyet nëse kishin një kafshë shtëpiake. Informacioni tregohet në tabelën me dy hyrje që vijon. a) Gjej se sa djem kanë një kafshë shtëpiake. b) Gjej se sa djem janë gjithse…Faqja 113
- Ushtrimi 4a) Kopjo në fletore dhe plotëso këtë grafik kërcell dhe gjethe të dyanshëm për dy bashkësi të dhënash. A: 20, 27, 30, 30, 32, 38, 49. B: 26, 28, 28, 32, 33, 40. b) Mesorja është vlera e mesit. Në qof…Faqja 113
- Ushtrimi 5Joani regjistroi këto gjatësi gjatë një eksperimenti fizik: 3,4 cm; 5,8 cm; 2,9 cm; 4,8 cm; 46 cm; 5,8 cm. a) Cila nga këto vlera është një vlerë e veçuar? b) Vlerat e veçuara mund të mënjanohen nëse…Faqja 113
- Ushtrimi 6Një zoolog mati gjatësitë e 50 gjarpërinjve (me afërsinë e 1 cm). Në një kopje të tabelës: a) plotëso shtyllën e tretë per të treguar pikën e mesit të secilës klasë; b) plotëso shtyllë e katërt per t…Faqja 113
- Ushtrimi 7a) Gjej një bashkësi me pesë numra të plotë pozitivë, të tillë që: • amplituda të jetë 10; • moda të jetë 4; • mesorja të jetë 6; • mesatarja të jetë 7. A ka bashkësi të tjera? b) Kërkesa përsëritet…Faqja 114