Zgjidh një ushtrim për të parë kërkesën.

1. 3. Raporti dhe përpjesëtimi

   8Ushtrimi 8Në një trupë teatri, raporti i numrit të muzikantëve me numrin e aktorëve është 3 : 5. Joana thotë, "3/5 e trupës së teatrit janë muzikantë". Aleksi thotë: "Jo. Numri i muzikantëve është sa 3/5 e num…Faqja 127
2. 9Ushtrimi 9Në një kek, raporti i gjalpit, g, ndaj sheqerit, s, është 3 : 4. a Kopjo dhe plotëso. i s = □ g ii g = □ s b Një recetë përdor 117 g gjalpë. Sa sheqer duhet përdorur?Faqja 127
3. 10Ushtrimi 10Karolina po përgatit turshi me panxhar dhe speca djegës. Për çdo 500 g panxhar ajo përdor 2 speca djegës. a Shkruaj një formulë për c, numri i specave të përdorur për n gramët e panxharit. b Karolina…Faqja 128
4. 11Ushtrimi 11Ne nje eksperiment shkencor, Keli mat se sa zgjatet nje suste kur ne te vendosen pesha te ndryshme. Tabela tregon resultatet. A jane pesha dhe zgjatja e sustes ne perpjesetim te drejte? a Për secilën…Faqja 128
5. 12Ushtrimi 12Tabela tregon leximet P dhe Q në një eksperiment shkencor. - a A janë P : Q në përpjesëtim të drejtë? - b Shkruaj një formulë për Q në terma të P. - c Shkruaj raportin P : Q në formën e vet më të thj…Faqja 128
6. 13Ushtrimi 13Vlerat e A dhe B janë në përpjesëtim të drejtë. Gjej vlerat që mungojnë P, Q, R dhe S.Faqja 128
7. 14Ushtrimi 14Arsyeto 10 simite kushtojnë 260 lekë. 15 simite kushtojnë 375 lekë. A janë numri i simiteve dhe çmimi i blerjes së tyre në përpjesëtim të drejtë? Shpjego.Faqja 128
8. 15Ushtrimi 15Gjatësia e hijes së një objekti është në përpjesëtim të drejtë me lartësinë e tij. Një shtyllë ndriçimi në rrugë, 4,8 m e lartë, bën një hije 2,1 m të gjatë. Sa i lartë është një stacion autobusi aty…Faqja 128
9. 16Ushtrimi 16Sofia mund të blejë lëng portokalli në dy masa: 2 litra për 475 lekë ose 600 ml për 180 lekë. Cila nga blerjet është më e mirë?Faqja 128
10. 17Ushtrimi 17Paolo është në Itali. Dyqani i zonës shet pako me makaronat e tij të parapëlqyera. Secila pako me makarona kushton 4,2 euro. Masa e saj është 240 g. Në Angli, e njëjta pako me makarona është me çmim…Faqja 128

11. 4. Përpuno njohuritë

    1Ushtrimi 1Kryej veprimet. E para është dhënë si shembull për ty. a i (1/3)×2/5 = (1 × 2)/(3 × 5) = (□)/(□) ii (3/7)×1/4 b i 1(1/3)×2/5 = (4/3)×2/5 = ii 1(1/3)×2/9 c i 2(1/2)× 11/4 = ((□)/2)×(□)/(□) = (□)/(□) =…Faqja 129
12. 2Ushtrimi 2Kryej veprimet. E para është dhënë si shembull për ty. a i 1/5 : 1/4 = (1/5)×4/1 = ii 1/5 : 1/6 b i 11/5 : 1/4 = (6/5)×(□)/(□) = ii 11/5 : 1/6 c i 11/5 : 12/3 = 6/5 : 5/3 = (6/5)×(□)/(□) = ii 11/5 :…Faqja 129
13. 3Ushtrimi 3Kthe numrat e perzier ne thyesa te parregullta per te kryer veprimet. E para eshte filluar si shembull per ty. a 2 1/3 + 3 3/4 = 7/3 + 15/4 = (□)/12 + (□)/12 = (□)/12 = □(□)/(□) b 12/3 + 51/8 c 24/5…Faqja 129
14. 4Ushtrimi 4Gjej: (2/5 + 3/8)/(1 5/9)Faqja 129
15. 5Ushtrimi 5Gjej: a 2⁻¹: 1/2 b 173⁻¹: 1/173 c 3⁻⁴ + 3⁻²Faqja 129
16. 6Ushtrimi 6Diagrami tregon tri figura të njëjta, A, B dhe C. 4/7 e figurës A është e ngjyrosur. 5/6 e figurës C është e ngjyrosur. Ç'pjesë e figurës B është e ngjyrosur?Faqja 129
17. 7Ushtrimi 7Ndaj 72 lekë në këto raporte: a) 3 : 5 b) 7 : 2 c) 1 : 2 : 9 d) 3 : 2 : 1Faqja 130
18. 8Ushtrimi 8Cili nga raportet e mëposhtme është në formën: a 1 : n b n : 1? A 3 : 1 B 5 : 2 C 2 : 1 D 1 : 7 E 8 : 9Faqja 130
19. 9Ushtrimi 9Shkruaj secilin raport në formën: i 1 : n ii n : 1 a 3 : 15 b 8 : 2 c 7 : 56 d 42 : 24Faqja 130
20. 10Ushtrimi 10Kthe masat në secilin prej këtyre raporteve në të njëjtën njësi. Zgjidh njësinë më të vogël. E para është filluar si shembull për ty. a 150 ml : 4 litra = 150 ml : □ ml b 100 g : 2 kg c 30 m : 80 cmFaqja 130
21. 11Ushtrimi 11Thjeshto secilën përgjigje të raporteve që shkrove në U10. Mos i shkruaj njësitë.Faqja 130
22. 12Ushtrimi 12Thjeshto secilin nga këto raporte. a 6,5 : 4 b 5 : 8,5 c 2,8 : 4 d 5,6 : 8,8Faqja 130
23. 13Ushtrimi 13Në vitin 2007, kursi i këmbimit të paundit me dollarin amerikan ishte 1£ = 2$. a Sa dollarë blen me: i 4£ ii 5£ ? iii Ç’njehsime ke kryer për të gjetur përgjigjen? b Sa paundë blen me: i 6$ ii 10$? i…Faqja 130
24. 14Ushtrimi 14A dhe B janë në përpjesëtim të drejtë. Plotëso vlerat që mungojnë, X dhe Y, në këtë tabelë. a Përdor shtyllën e parë për të gjetur raportin A : B. b Përdor raportin për të gjetur vlerën e X në tabelë…Faqja 131
25. 15Ushtrimi 15a Kopjo dhe plotëso modelin me shirita për të treguar që A, B dhe C janë në raportin 1 : 2 : 4. b Ndaj 280 lekë në raportin 1 : 2 : 4.Faqja 131
26. 16Ushtrimi 16Në një recetë për të bërë salcën e një sallate, për çdo 2 lugë gjelle uthull përdoren 6 lugë gjelle vaj ulliri. a Shkruaj raportin e uthullës me vajin. Thjeshto raportin. b Përdor raportin në pikën a…Faqja 131
27. 17Ushtrimi 17Një shirit drejtkëndësh është ndarë në katër pjesë jo të barabarta. Secila pjesë është shënuar me shkronjat A, B, C dhe D. A : C = 2 : 3 B : C = 4 : 7 B : D = 2 : 1 Shkruaj raportin A:B:C:D në formën…Faqja 131
28. 18Ushtrimi 18Një kuti me çokollata përmban çokollata të bardha dhe çokollata me qumësht. Disa nga çokollatat në brendësi kanë lajthi. Disa të tjera kanë reçel frutash. Raporti i numrit të çokollatave të bardha me…Faqja 131

29. 5. Përqindjet

    1Ushtrimi 1Sa është: a 10% e 250; b 30% e 250; c 250 e ndare në raportin 1:4; d 100:250 e shkruar ne formen 1:n?Faqja 132
30. 2Ushtrimi 2Shkruaj numrin e vetëm me të cilin mund të shumëzosh për të llogaritur: a rritje me 30%; b rritje me 5%; c zbritje me 12%; d zbritje me 6%.Faqja 132
31. 3Ushtrimi 3Shkruaj llogaritjet e anasjella. Më pas, gjej numrin që mungon. a □× 1,2 = 60 b □× 0,8 = 96Faqja 132
32. 4Ushtrimi 4Për të krijuar një gardh mbillen 270 pemë dekorative. Llojet e pemëve janë pisha, lajthi ose selvi. 30% e pemëve janë pisha. Raporti i numrit të pemëve të lajthisë me numrin e pemëve të selvisë është…Faqja 132
33. 5Ushtrimi 5Në një spital janë 75 mjekë dhe 240 infermierë. - a Shkruaj raportin e numrit të mjekëve me numrin e infermierëve në formën 1 : n. Një vit, 12% e mjekëve largohen, por numri i infermierëve rritet me…Faqja 132
34. 6Ushtrimi 6Antoni është 21 vjeç, Roza është 18 vjeçe dhe Krista është 15 vjeçe. Ata ndajnë midis tyre 5400 lekë në raport me moshat e tyre. Krista thotë: "Nëse këto lekë ndahen në mënyrë të barabartë midis ne t…Faqja 132
35. 7Ushtrimi 7Një galeri paguan 65 000 lekë për një vepër arti nga një artist i famshëm. Vlera e veprës artistike rritet me 3% çdo vit. Llogarit vlerën e veprës artistike pas: a 1 viti; b 2 vjetësh.Faqja 132
36. 8Ushtrimi 8Krenari blen një makinë për 960 000 lekë. Vlera e makinës zhvlerësohet me 20% çdo vit. Gjej vlerën e makinës pas dy vjetësh.Faqja 132
37. 9Ushtrimi 9a Gjej sasinë e interesit të thjeshtë të fituar në një vit për secilin nga këto investime: i 1500 lekë me 2% për vit; ii 700 lekë me 8% për vit. b Martina investoi 14 500 lekë për 3 vjet me 6,75% int…Faqja 132
38. 10Ushtrimi 10Taksa mbi të ardhurat është një taksë që vendoset mbi të gjitha të hollat që ti fiton mbi sasinë e taksueshme të të hollave personale. Taksimi personal aktualisht është vendosur deri në 100 000 lekë.…Faqja 133
39. 11Ushtrimi 11Klara merr një faturë gazi. Kostoja e gazit pa TVSH ishte 3612 lekë. TVSH-ja është me 5% për përdorim familjar. Sa ishte kostoja e faturës së gazit, duke përfshirë TVSH-në?Faqja 133
40. 12Ushtrimi 12Stefani blen disa materiale shkollore. Në faturën e blerjes shtohet 20% TVSH e çmimit të materialeve. Pas kësaj, Stefani duhet të paguajë gjithsej 525,6 lekë. Sa është çmimi i materialeve shkollore p…Faqja 133
41. 13Ushtrimi 13Brenda një viti, vlera e një kompjuteri zhvlerësohet me 6% dhe shitet për 84 600 lekë. Sa ishte çmimi i kompjuterit në fillim të vitit?Faqja 133
42. 14Ushtrimi 14Kostoja e jetesës u rrit me 2% një vit. Vitin pasues ajo u rrit me 3%. Kopjo në fletore dhe plotëso njehsimet për të gjetur koston gjithsej të rritjes gjatë këtyre dy viteve.Faqja 133
43. 15Ushtrimi 15Ermiri bleu një shtëpi. Vlera e shtëpisë u rrit me 5% në vitin e parë. Në vitin e dytë vlera u rrit me 2%. Vlera e shtëpisë në fund të dy viteve ishte 171 360 euro. - a Sa ishte përqindja e rritjes g…Faqja 133
44. 16Ushtrimi 16Enea investon 400 000 lekë në një llogari kursimi për një vit. Në fund të vitit, në llogarinë e tij shtohet interesi bankar. Enea taksohet me 20% për fitimin që merr nga banka. Vlera e taksës që pagu…Faqja 134
45. 17Ushtrimi 17Mirela investoi 3 200 lekë. Kur investimi u maturua, ajo mori 3 328 lekë. - a Sa lekë ishte rritja aktuale? - b Gjej përqindjen e rritjes së investimit të saj.Faqja 134
46. 18Ushtrimi 18Reina bleu një xhaketë për 4 500 lekë. Gjashtë muaj më vonë, ajo e shiti atë për 3 465 lekë. Sa për qind të lekëve humbi ajo?Faqja 134
47. 19Ushtrimi 19Danieli shpenzon 4 500 lekë për miell, 8 250 lekë për gjalpë, 2 050 lekë për vezë dhe 5 200 lekë për reçel. Ai përdor përbërësit për të bërë 120 torta me reçel. Ai i shet tortat me reçel në pako prej…Faqja 134
48. 20Ushtrimi 20Edvina përgatit 60 litra bojë ngjyrë rozë duke përzier bojën e kuqe me bojën e bardhë në raportin 1:3. Boja e kuqe shitet në kuti me vëllim 5 litra. Një kuti me bojë të kuqe kushton 2 200 lekë. Boja…Faqja 134