Shprehjet algjebrike
Matematika 8IdeartMatematikëKlasa 8
68 ushtrime · Faqet 19–32
Ushtrimet janë të ndara sipas mësimit. Gjej detyrën e shtëpisë duke kontrolluar numrin dhe faqen e librit.
1. Përdorimi i shkronjave për madhësitë që mungojnë
Ushtrimi 1Shkruani shprehjet algjebrike për secilin rast. a. Mendoni një numër a, e shumëzoni me 5 dhe më pas i shtoni 8. b. Mendoni një numër b, e shumëzoni me 4 dhe i zbritni 7. c. Mendoni një numër c, e shu…Faqja 19- Ushtrimi 2Në ushtrimin e detyrës së Anës shkruhej: Filloni me një numër x, zbritini atij 5 dhe më pas shumëzojeni me 3. Ajo shkroi: [ x - 5 × 3; = x - 15 ] Shpjegoni cili është gabimi i saj.Faqja 19
- Ushtrimi 3Lidh me shigjetë sipas shembullit.Faqja 20
- Ushtrimi 4Shkruani shprehjen algjebrike që jep perimetrin e figurave.Faqja 20
- Ushtrimi 5Shkruani shprehjen për gjatësinë e segmenteve: a. [BC] b. [CD] c. A është perimetri i kësaj figure i njëjtë me atë të drejtkëndëshit me brinjë x e y?Faqja 20
- Ushtrimi 6Altini është x vjeç. a) Sa ishte ai para y vjetësh? b) Sa vjet do të jetë ai pas 2x vjetësh?Faqja 20
- Ushtrimi 7Një kuti përmban m gogla. a) Shkruani numrin e goglave në kuti, nëse: i. nxirren 3 gogla nga kutia ii. futen x gogla në kuti. b) Goglat ndahen në mënyrë të barabartë për dy fëmijë. Nga sa gogla do të…Faqja 20
- Ushtrimi 8Një libër kushton b lekë dhe një revistë kushton m lekë. Shkruani një shprehje që tregon sasinë e lekëve që shpenzojmë nëse, blejmë 5 libra dhe 3 revista.Faqja 20
- Ushtrimi 9Një laps kushton p lekë, një gomë kushton q lekë dhe një vizore r lekë. Shkruani një shprehje që tregon sasinë e lekëve që shpenzojmë, nëse blejmë 5 lapsa, 7 goma dhe 2 vizore.Faqja 20
- Ushtrimi 10Për të kthyer temperaturën nga gradë celsius (°C) në gradë Farenhajt (°F), veproni kështu: Shumëzoni t me 1,8 dhe i shtoni 32. a) Ktheni keto temperatura ne ^(∘)F i. 5^(∘)C ii. 20^(∘)C iii. 50^(∘)C b…Faqja 21
- Ushtrimi 11Teuta këmbeu x euro në lekë me këtë kurs këmbimi: 1 euro = 138 lekë. Shkruani një shprehje për sasinë e lekëve që mori Teuta.Faqja 21
- Ushtrimi 12Një kompani që jep makina me qira, ka këtë ofertë: a) Gjeni sasinë e lekëve që shpenzojmë për të marrë një makinë me qira për 4 orë. b) Shkruani shprehjen algjebrike që jep sasinë e parave që duhet t…Faqja 21
- Ushtrimi 13Një pako me letra të bardha kushton b lekë. Një pako me letra me ngjyrë kushton c lekë. a) Lidhni me shigjetë. b) Shkruani çfarë tregojnë të dyja shprehjet që mbeten.Faqja 21
- Ushtrimi 14Dy breshka lëvizin kundrejt njëra-tjetrës nga të dyja anët e një rruge të drejtë të gjatë l metra. E para lëviz me 75 cm në orë, kurse e dyta, 98 cm në orë. Shkruani një shprehje për rrugën në metra…Faqja 21
2. Shumëzimi i monomeve
Ushtrimi 1Shumëzoni monomet. a) 2x × 3y b) 5a × 4b c) 3y × 7x d) x × 2z × 7y e) 3fg × 2h f) 5q × 3p × 7r g) 6y × x × 2t h) 7vy × 9zxFaqja 22- Ushtrimi 2Shumëzoni monomet. a. h × h b. 5x × x c. y × 3y d. 5c × 8c e. 5y × 3y × 2 f. 4d × 3 × d g. g × 2g × 7 h. 6 × y × 2yFaqja 22
- Ushtrimi 3Shumëzoni monomet. a. pq × p b. 7a × ab c. 5x × 2xy d. 4ab × 3b e. xy × xy f. ab × ba g. cd × 5dc h. 4pq × 3pq i. 5hk × 2kh j. 8ab × 7ba k. 3abc × 5ac l. 2fh × 5fghFaqja 22
- Ushtrimi 4Shumëzoni monomet. a. h × h × h b. d × d × d c. k × k × 2k d. 7h × 2h × 4h e. 4m × 5m × 6m f. 2x × 3x × 4x g. 2h × 5h × h h. 3x × 2 × 2x × 5xFaqja 22
- Ushtrimi 5Shumëzoni monomet. a. x²× x b. 5p × p² c. 3f²× 5f d. m × 7m² e. fg × g² f. 3x²× 5xy g. 5a²b × b h. 7p²× 4pq² i. 3xy × 4xy² j. 8x²y × 2xy² k. ab²× 4a²b l. 3a²× 4b × 2ab m. 5ab × 3b²c n. 2xy × y²× 4xz²…Faqja 23
- Ushtrimi 6Për të gjetur monomin në secilën kuti, ju duhet të shumëzoni monomet në dy kutitë poshtë saj. Kopjoni dhe plotësoni këtë mur algjebrik.Faqja 23
- Ushtrimi 7Jonit iu kërkua të sjellë në trajtë të rregullt shprehjen (5x)³. Ai shkroi: (5x)³ nënkupton 5x × 5x × 5x (5x)³ = 15x³ Shpjegoni gabimin e Jonit. Ndreqeni atë.Faqja 23
- Ushtrimi 8Shkruani monomet në trajtë të rregullt. a) (2x)² b) (3y)² c) (5a)² d) (3ab)² e) (2a)³ f) (5f)³ g) (xy)³ h) (4fg)³Faqja 23
- Ushtrimi 9Kopjoni dhe plotësoni: a) 2x²×□ = 8x³ b) 5xy ×□ = 15x²y² c) 3xy²×□ = 21x³y³ d) 6y²×□ = 18x²y³ e) 7ab ×□ = 28a³b² f) 5y ×□ = 30x²y³ g) (□)² = 4x² h) (□)³ = 1000y³ i) (□)² = 49x²y² j) (□)² = 81f²g² k)…Faqja 23
- Ushtrimi 10Thjeshtoni. a) x²× x³ b) 3x²× 5x² c) 3ab²c × 4a²b²c² d) (2x)⁵ e) 8x³× 2x × 5x² f) (2x)⁴ g) 0,1pq²r³× 50p²qr h) 8y × 3y²× 2y³Faqja 23
- Ushtrimi 11Plotësoni. a) □× 3xy × xy² = 15x⁴y³ b) 8xy ×□× 2xy = 4x³y² c) □× 5a²b × 3a = 60a⁵b³ d) 0,5a²b ×□× abc = (1/4)a⁴b³c²Faqja 23
3. Reduktimi i monomeve të ngjashme
Ushtrimi 1Thjeshtoni shprehjet. a) 2x + 5x b) x + 8x c) 4y + 3y d) 9a - 3a e) 2h - 4h f) 7p - 7p g) -4x - 8x h) -7x + 2x i) 5x² + 3x² j) 7t² + t² k) 2y² + 3y² l) 8x² - x² m) 6y² - 9y² n) h² - 9h² o) -4y³ + y³…Faqja 24- Ushtrimi 2Klasifikoni monomet e ngjashme në 2 grupe, pasi t'i keni sjellë më parë në trajtë të rregullt. 5p²q ; (1/2)qpq ; 8pq² ; -2qp² ; 3pqp ; 0,3q²pFaqja 25
- Ushtrimi 3Thjeshtoni shprehjet. a) 8x + 2x + 3x b) 6x - 2x + x c) 8y - 2y - 3y d) 2a - 5a - 4a e) 3x² + 2x² + 5x² f) 7x² - 3x² + 2x² g) 9y³ - 4y³ - 5y³ h) 5p³ - 9p³ + 2p³ i) 3ab² + 4ab² + 2ab² j) 8x²y - 3yx² -…Faqja 25
- Ushtrimi 4Thjeshtoni shprehjet. a) 3x + 5 + 2x b) 5x² + 3x + x² c) 2x + 5 + 5x + 8 d) 7y + 8 - 3y e) 8 - 5x - 2 + 3x f) 2xy + y + 3xy + x g) 3y³ + 5x² + 4x² - 8x h) 12x² + 3x - 8x + 5Faqja 25
- Ushtrimi 5Ana i ka zgjidhur gabim detyrat e shtëpisë. Gjeni gabimet dhe i korrigjoni ato.Faqja 25
- Ushtrimi 6Kopjoni dhe plotësoni. a) 7x² + □ + 2x² + 9y = 9x² + 12y b) 8x - 2y + 5x - □ = 13x - 8y c) 6xy - 5x² - □ + 2x² = xy - 3x² d) 8x³ - □ - 8x² - 3x³ = 5x³ - 13x²Faqja 25
- Ushtrimi 7Në diagram tregohen shprehje që në trajtën e tyre të thjeshtuar japin 2x² + 8y². Kopjoni diagramin dhe shkruani edhe 4 shprehje që japin 2x² + 8y² pas thjeshtimit të tyre.Faqja 25
- Ushtrimi 8Për të gjetur shprehjen në secilën kuti, mblidhni shprehjet në dy kutitë poshtë saj. Kopjoni dhe plotësoni "murin algjebrik".Faqja 25
- Ushtrimi 9Thjeshtoni shprehjet. a) 5x⁴ + 3x² - 5x³ + 7x² - 9x⁴ b) (6ab)² + 9ab² - 2a²b² c) (2xy)³ - 8xy + 2x³y³Faqja 26
4. Zbërthimi i shprehjeve algjebrike
Ushtrimi 1Zbërtheni shprehjet. a) 3(x + 6) b) 5(y - 4) c) 7(2 - x) d) 8(9 - x) e) 2(5x + 1) f) 4(3 - 2x) g) 8(3 - 4x) h) 7(4x - 9) i) x(x + 7) j) y(6 - y) k) x(3x + 5) l) p(2q + 3) m) 2x(3x - 4) n) 6y(1 - 5y)…Faqja 27- Ushtrimi 2Shkruani një shprehje që jep syprinën e secilës prej figurave të mëposhtme.Faqja 27
- Ushtrimi 3Zbërtheni shprehjet: a) -3(x + 2) b) -4(y + 5) c) -6(x + 7) d) -(2y + 9) e) -5(y - 3) f) -4(x - 6) g) -7(2x - 4) h) -3(5 - 6x) i) -x(x + 6) j) -y(8 - y) k) -3x(2x + 5) l) -4p(2q - 9)Faqja 27
- Ushtrimi 4Zbërtheni shprehjet dhe reduktoni kufizat e ngjashme: a) 5(x + 2) + 3(x + 8) b) 7(x + 1) + 4(x + 6) c) 2(x + 5) + 4(x + 7) d) 9(x + 3) + 6(x + 5) e) 8(x + 1) + 3(x - 4) f) 3(x + 6) + 2(x - 1) g) 7(x-…Faqja 27
- Ushtrimi 5Shkruani një shprehje që jep syprinën e përgjithshme të dy drejtkëndëshave. Thjeshtoni shprehjen.Faqja 28
- Ushtrimi 6Shkruani një shprehje për perimetrin e secilës prej figurave. Thjeshtoni shprehjen.Faqja 28
- Ushtrimi 7Zbërtheni shprehjet dhe i thjeshtoni: a) 4(x + 1) - 3(x + 7) b) 8(x + 2) - 4(x + 5) c) 6(x + 5) - 2(x + 1) d) 8(5 + x) - 4(x + 3) e) 7(x + 2) - 3(x - 2) f) 5(x + 1) - 4(x - 5) g) 6(x - 2) - 4(x - 9)…Faqja 28
- Ushtrimi 8Shkruani një shprehje për syprinën e pjesës së ngjyrosur. Thjeshtoni shprehjet që përftuat.Faqja 28
- Ushtrimi 9Zbërtheni dhe thjeshtoni: a) 2A + 3C b) 2B - A c) 2A + 3B + 4C d) 3A + 4B - 2C + 1Faqja 28
- Ushtrimi 10Zbërtheni shprehjet: a) 2x(3x + 2y - 5) b) y(4xy + x + 3) c) 5a(2a + 3b - 7) d) 3y(5 - 2x + 4y) e) 7x(x² + 6x - 8) f) 2xy(3x + 2y - 9) g) 5ab(2a - b² + 5) h) 6x²y(8x + 2y + 1) i) -2(x + 3y - 2) j) -2…Faqja 28
- Ushtrimi 11Thjeshtoni shprehjet, pasi t'i keni zbërthyer: a) 4x(2x + 3) + x(x - 5) b) 5x(y + 8) + 3(x - 8) c) 5(6 - 5y) + y(2x + 7) d) 3x(2 - 5y) + 2y(3x - 4)Faqja 29
5. Vlera numerike e një shprehjeje algjebrike
Ushtrimi 1Enkeli ka bërë një gabim në detyrat e tij të shtëpisë. Gjeni gabimin dhe korrigjojeni atë.Faqja 30- Ushtrimi 2Gjeni vlerën e shprehjeve për x = 3. a) 2x + 5 b) 8 + 5x c) 2 - 3x d) 14x e) x² f) 2x² g) 7x² - 6 h) 4x²/6 i) x³ j) 2x³ + 3 k) 5x³ + 4x l) 5x³/9 m) (4x)² n) (2x)³ + 5x o) x² + 5x - 3 p) (9x² - 4)/(3x…Faqja 30
- Ushtrimi 3Gjeni vlerën e shprehjeve për a = 4 dhe b = 2: a) 2a + 3b b) 5b - 7a c) 3ab d) a² + b² e) 2a²b f) 5a² - b g) 4ab³ h) 4a²b/(2a) i) 3ab² + 2a²b j) (ab)² k) a²/2 + b³/2 l) 5ab²/(25a²b)Faqja 30